परीक्षा उपयोगिता: Secondary Level शिक्षकले किशोर विद्यार्थीलाई पढाउँछ, त्यसैले किशोरावस्थाका रुचि, शारीरिक, मानसिक, संवेगात्मक र सामाजिक परिवर्तन महत्वपूर्ण छन्।
मुख्य परिभाषा
शिक्षा मनोविज्ञान
Standard definition: Educational psychology studies learners, learning processes, teaching methods and educational environment.
सरल अर्थ: विद्यार्थी कसरी सिक्छन् र शिक्षकले कसरी सिकाइ प्रभावकारी बनाउँछन् भन्ने अध्ययन।
वृद्धि
Standard definition: Growth is quantitative physical increase such as height, weight and size.
सरल अर्थ: उचाइ, तौल, शरीरको आकारजस्ता मापनयोग्य वृद्धि।
विकास
Standard definition: Development is qualitative progressive change in physical, mental, emotional and social abilities.
सरल अर्थ: शारीरिक, मानसिक, सामाजिक र संवेगात्मक क्षमतामा आउने गुणात्मक परिवर्तन।
किशोरावस्था
Standard definition: Adolescence is the transitional developmental stage between childhood and adulthood.
सरल अर्थ: बाल्यावस्था र वयस्क अवस्थाबीचको संक्रमणकालीन अवस्था।
किशोरावस्थाका परिवर्तन
| क्षेत्र | परिवर्तन | शिक्षकको भूमिका |
|---|---|---|
| शारीरिक | तीव्र वृद्धि, शरीरमा परिवर्तन | सम्मानजनक व्यवहार, स्वास्थ्य शिक्षा |
| मानसिक | तर्क, जिज्ञासा, abstract सोच | चर्चा, समस्या समाधान, project |
| संवेगात्मक | भावनात्मक उतारचढाव | सुनुवाइ, counselling, encouragement |
| सामाजिक | peer group प्रभाव | group work, leadership, positive discipline |
किशोर विद्यार्थीका रुचि
- स्वतन्त्रता र पहिचानको खोजी।
- साथी समूह र सामाजिक स्वीकार्यता।
- खेल, प्रविधि, नेतृत्व, debate, creative work।
- भविष्य, career र self-respect सम्बन्धी चासो।
Exam Point
Basic Level मा उत्तर बाल्यावस्था थियो; Secondary Level मा किशोरावस्था छ। यसलाई गलत नपढ्नुहोस्।
MCQ Revision Points
- Adolescence बाल्यावस्था र वयस्क अवस्थाबीचको चरण हो।
- Growth quantitative हुन्छ।
- Development qualitative हुन्छ।
- किशोरावस्थामा peer group को प्रभाव बढ्छ।