नेपालको राजस्व संकलनको जिम्मेवारी आन्तरिक राजस्व विभाग र भन्सार विभागलाई छ। अर्थ मन्त्रालय अन्तर्गत यी निकाय काम गर्दछन्।

करको वर्गीकरण

प्रकार उदाहरण विशेषता
प्रत्यक्ष कर आयकर, सम्पत्ति कर करदाताले सिधै तिर्ने
अप्रत्यक्ष कर मूल्य अभिवृद्धि कर (VAT), भन्सार उपभोक्तामा हस्तान्तरण

नेपालका प्रमुख करहरू

कर दर/विवरण कानून
आयकर व्यक्ति: १% –३६%, संस्था: २५% आयकर ऐन, २०५८
मूल्य अभिवृद्धि कर (VAT) १३% मूल्य अभिवृद्धि कर ऐन, २०५२
भन्सार महसुल वस्तु अनुसार भन्सार ऐन, २०६४
अन्त:शुल्क मदिरा, चुरोट आदि अन्त:शुल्क ऐन, २०५८
घर जग्गा कर स्थानीय सरकार स्थानीय सरकार ऐन

VAT सम्बन्धी महत्त्वपूर्ण तथ्य

VAT दर्ता सीमा र नियम

  • वार्षिक कारोबार रु. ५० लाख भन्दा बढी भए VAT दर्ता अनिवार्य
  • VAT बिल जारी गर्नु अनिवार्य
  • मासिक VAT फिर्ता वा भुक्तानी
  • कृषि उत्पादन, स्वास्थ्य सेवा — शून्य दर वा छूट

राजस्व बाँडफाँट (संघीय व्यवस्था)

राजस्व बाँडफाँट
VAT र अन्त:शुल्क संघ ७०%, प्रदेश १५%, स्थानीय १५%
प्राकृतिक स्रोत राजस्व संघ ५०%, प्रदेश २५%, स्थानीय २५%
राजस्व समानीकरण राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत र वित्त आयोग (NNRFC)

Quick Recall

VAT दर = १३% | VAT ऐन = २०५२ | दर्ता सीमा = रु. ५० लाख | आयकर ऐन = २०५८ | VAT बाँडफाँट = ७०:१५:१५ | NNRFC = राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत र वित्त आयोग