कार्यालयको अर्थ, परिभाषा र महत्व

कार्यालयको अर्थ

कार्यालय भनेको त्यस्तो स्थान हो जहाँ संगठनको उद्देश्य पूरा गर्न सूचना संकलन, प्रशोधन, भण्डारण, वितरण र संरक्षण गरिन्छ। सरकारी कार्यालयमा सार्वजनिक सेवा प्रवाह नै प्रमुख उद्देश्य हो।

प्रमुख परिभाषाहरू

विद्वान परिभाषा
Leffingwell & Robinson कार्यालय भनेको सूचना सेवाको केन्द्र हो
George Terry कार्यालय कार्यहरूको समन्वय गर्ने स्थान हो
Denyer कार्यालय भनेको जहाँ व्यावसायिक लिखतहरू तयार, प्रयोग र संरक्षण हुन्छन्

कार्यालयका प्रकार

सरकारी कार्यालयसरकारद्वारा सञ्चालित; जस्तै: जिल्ला प्रशासन, मालपोत
निजी कार्यालयव्यक्ति वा कम्पनीद्वारा सञ्चालित; नाफा उद्देश्य
अर्ध-सरकारीसरकारको लगानी भएका; जस्तै: नेपाल टेलिकम
गैर-सरकारी (NGO)सेवामूलक उद्देश्य; सरकारी अनुदान पनि

कार्यालयका प्रमुख कार्यहरू

कार्य विवरण
सूचना संकलन आन्तरिक र बाह्य स्रोतबाट तथ्यांक सङ्ग्रह
अभिलेख राख्ने लिखित दस्तावेज, फाइल, रजिस्टर व्यवस्थापन
पत्राचार विभिन्न निकायसँग पत्र, ज्ञापनपत्र आदान-प्रदान
समन्वय विभिन्न शाखाबीच काम मिलाउने
निर्णय कार्यान्वयन माथिल्लो निकायको निर्णय लागू गर्ने
सार्वजनिक सेवा नागरिकलाई सेवा प्रवाह गर्ने

कार्यालयको महत्व

  • सरकारी नीति कार्यान्वयनको केन्द्र
  • नागरिक र सरकारबीचको सेतु
  • अभिलेख र तथ्यांकको संरक्षण
  • जवाफदेहिता र पारदर्शिता कायम
  • विकास कार्यक्रमको समन्वय
Quick Recall
  • कार्यालयको मुख्य काम = सूचना व्यवस्थापन
  • George Terry = कार्यालय कार्यहरूको समन्वय गर्ने स्थान
  • सरकारी कार्यालयको उद्देश्य = सार्वजनिक सेवा प्रवाह
  • कार्यालयका प्रकार = सरकारी, निजी, अर्ध-सरकारी, गैर-सरकारी