मानसिक क्षमता परीक्षणमा भेन चित्र, क्रमबद्धता, विषम छान्नु, घडी, क्यालेन्डर र पहेलीहरू आउँछन्।
भेन चित्र (Venn Diagram)
सूत्र
n(A∪B) = n(A) + n(B) − n(A∩B)
- n(A) = A मात्र + A∩B दुवै
- n(A∩B) = दुवैमा
- n(A∪B) = कम्तीमा एकमा
उदाहरण: ४० जनाले नेपाली पढे, ३० ले गणित, १५ ले दुवै → दुवैमध्ये एउटामा = ४०+३०-१५ = ५५
क्रमबद्धता (Arrangement/Ranking)
सूत्र
माथिबाट rank + तलबाट rank − १ = जम्मा संख्या
- कक्षामा राम माथिबाट ५ औं र तलबाट ८ औं → जम्मा = ५+८-१ = १२
घडी (Clock Problems)
मुख्य तथ्य
- घडीको ठूलो काँटा (मिनेट): ১ मिनेटमा 6°
- सानो काँटा (घण्टा): १ घण्टामा 30°, १ मिनेटमा 0.5°
- दुई काँटाबीच कोण = |30H − 5.5M| डिग्री
- दिनमा दुई काँटा मिल्छन् = 22 पटक
- दिनमा समकोण बन्छ = 44 पटक
क्यालेन्डर (Calendar)
मुख्य तथ्य
- सामान्य वर्ष: ३६५ दिन = ५२ हप्ता + १ दिन
- अधिवर्ष (Leap Year): ३६६ दिन = ५२ हप्ता + २ दिन
- Leap Year: ४ ले भाग जाने (शताब्दी = ४०० ले)
- Odd Days: Jan=3, Feb=0(3 leap), Mar=3, Apr=2…
विषम छान्नु (Odd One Out)
| प्रश्न | उत्तर | कारण |
|---|---|---|
| Cat, Dog, Cow, Eagle | Eagle | एकमात्र चरा |
| 2, 3, 5, 7, 9 | 9 | एकमात्र अभाज्य नभएको |
| Square, Rectangle, Circle, Triangle | Circle | एकमात्र वक्र |
Quick Recall
Venn: n(A∪B) = n(A)+n(B)−n(A∩B) | Ranking: माथि + तल − 1 = जम्मा | Leap Year = 4 ले भाग | घडी काँटा मिल्ने = दिनमा 22 पटक | मिनेट काँटा = 6°/मिनेट