Skip to content
logo-loksewa-online
  • Loksewa Online Notes
  • Courses
  • Blog
  • Contact Us
  • About Us

Course Outline

Nayab Subba – Second Paper

पाठ्यक्रम

  1. पाठ्यक्रम — नायब सुब्बा द्वितीय पत्र

नेपालको भूगोल

  1. नेपालको भौगोलिक अवस्था
  2. नदी, ताल र हिमशिखरहरू
  3. राष्ट्रिय निकुञ्ज, संरक्षण क्षेत्र र जैविक विविधता

जनसंख्या र समाज

  1. जनसंख्या तथा सामाजिक अवस्था
  2. जातजाति, भाषा र धर्म — विस्तृत विश्लेषण
  3. सामाजिक समस्या — लैंगिक असमानता, गरिबी र सीमान्तीकरण

आर्थिक अवस्था

  1. नेपालको आर्थिक अवस्था
  2. बैंकिङ र वित्तीय प्रणाली
  3. विदेश व्यापार, भुक्तानी सन्तुलन र विप्रेषण

कृषि र भूमि व्यवस्था

  1. कृषि तथा भूमि व्यवस्था
  2. सहकारी, कृषि वित्त र खाद्य सुरक्षा

उद्योग, व्यापार र पर्यटन

  1. उद्योग, व्यापार र पर्यटन
  2. औद्योगिक नीति, SEZ र व्यापार प्रवर्द्धन

पूर्वाधार विकास

  1. पूर्वाधार विकास
  2. जलविद्युत परियोजना र ऊर्जा नीति

शिक्षा र स्वास्थ्य

  1. शिक्षा, स्वास्थ्य र सामाजिक विकास
  2. राष्ट्रिय शिक्षा नीति र उच्च शिक्षा
  3. स्वास्थ्य प्रणाली, राष्ट्रिय स्वास्थ्य बीमा र SDG

राजनीतिक अवस्था

  1. नेपालको राजनीतिक अवस्था
  2. प्रमुख राजनीतिक दल, गठबन्धन र समसामयिक राजनीति

संविधान र मौलिक हक

  1. नेपालको संविधान: परिचय र विशेषता
  2. मौलिक हक — धारा अनुसार विस्तृत विवरण
  3. राज्यका निर्देशक सिद्धान्त र नीतिहरू (धारा ५१)

राज्यका अंगहरू

  1. राज्यका अंगहरू
  2. राष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री र मन्त्रिपरिषदका अधिकार
  3. संसदीय प्रक्रिया — विधेयक, बजेट र समिति

संघीय संरचना

  1. संघीय संरचना र सरकारका तहरू
  2. राजस्व बाँडफाँड र NNRFC

स्थानीय सरकार

  1. स्थानीय सरकार
  2. स्थानीय सरकार सञ्चालन ऐन र न्यायिक समिति

लोकतन्त्र र सुशासन

  1. लोकतन्त्र र सुशासन
  2. भ्रष्टाचार निवारण ऐन र CIAA

निर्वाचन प्रणाली

  1. निर्वाचन प्रणाली र राजनीतिक दल
  2. निर्वाचन कानून — मतदाता नामावली, आचारसंहिता र विवाद

अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध

  1. नेपालको अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध र परराष्ट्र नीति
  2. नेपालका प्रमुख अन्तर्राष्ट्रिय सन्धि र सम्झौता

मानव अधिकार

  1. मानव अधिकार र सामाजिक न्याय
  2. CRC, CEDAW र UPR — अन्तर्राष्ट्रिय संयन्त्र

सार्वजनिक प्रशासन

  1. सार्वजनिक प्रशासन: अवधारणा र सिद्धान्त
  2. Weber, Fayol, Taylor — प्रशासनिक विचारक र सिद्धान्त

निजामती सेवा

  1. निजामती सेवा र कर्मचारी प्रशासन
  2. निजामती सेवा ऐन, २०४९ — प्रमुख धाराहरू र व्यवस्था

सेवा प्रवाह र बडापत्र

  1. सार्वजनिक सेवा प्रवाह र नागरिक बडापत्र
  2. सूचनाको हकसम्बन्धी ऐन, २०६४ र RTI कार्यान्वयन

वित्त व्यवस्थापन

  1. सार्वजनिक वित्त व्यवस्थापन र बजेट
  2. आन्तरिक नियन्त्रण, लेखापरीक्षण र वित्तीय जवाफदेहिता

विकास योजना

  1. विकास योजना र परियोजना व्यवस्थापन
  2. बजेट तर्जुमा प्रक्रिया, MTEF र परिणाम-आधारित बजेट

कार्यालय व्यवस्थापन

  1. कार्यालय व्यवस्थापन र सूचना व्यवस्थापन
  2. सरकारी पत्राचार, टिप्पणी लेखन र निर्णय प्रक्रिया

नेतृत्व र प्रेरणा

  1. नेतृत्व, प्रेरणा र संगठनात्मक व्यवहार
  2. संगठनात्मक द्वन्द्व, टोली कार्य र परिवर्तन व्यवस्थापन

प्रशासन सुधार

  1. समसामयिक शासन र प्रशासन सुधार
  2. परिणाम-आधारित व्यवस्थापन (RBM), PMES र M&E
एकाइ ३.७ — नेतृत्व, प्रेरणा र संगठनात्मक व्यवहार
खण्ड C Leadership

नेतृत्वका शैली

शैली विशेषता उपयुक्त अवस्था
अधिनायकवादी नेताले एकलौटी निर्णय संकटकालीन
जनवादी सहभागितामूलक निर्णय सामान्य काम
उदारवादी पूर्ण स्वायत्तता कर्मचारीलाई दक्ष टोली
रूपान्तरणकारी प्रेरणा र दृष्टिकोण परिवर्तनको समय
सेवामूलक सेवक-नेतृत्व सार्वजनिक सेवा

प्रेरणा सिद्धान्त

Maslow को आवश्यकता सिद्धान्त

• शारीरिक आवश्यकता → सुरक्षा → सामाजिक → सम्मान → आत्मसिद्धि
• निचला आवश्यकता पूरा भएपछि माथिल्लो तहको खोज

Herzberg को दुई-कारक सिद्धान्त

• प्रेरक कारक: उपलब्धि, मान्यता, जिम्मेवारी, वृद्धि
• स्वास्थ्यकर कारक: तलब, कार्य वातावरण, सम्बन्ध

संगठनात्मक संस्कृति

तत्त्व विवरण
मूल्य र मान्यता संगठनको साझा विश्वास
व्यवहारिक मानदण्ड अपेक्षित आचरण
प्रतीक र कथा पहिचान निर्माण
नेतृत्वको शैली वातावरण निर्माण
Quick Recall:
• McGregor को X-Y सिद्धान्त: X = नकारात्मक धारणा, Y = सकारात्मक
• Fiedler को आकस्मिक सिद्धान्त: परिस्थिति अनुसार नेतृत्व
• EQ (भावनात्मक बुद्धि): Goleman — नेतृत्वका लागि महत्त्वपूर्ण
• Team Building: Tuckman — Forming, Storming, Norming, Performing
सम्भावित प्रश्नहरू:
१. प्रभावकारी नेतृत्वले सार्वजनिक संस्थाको प्रदर्शनमा कसरी योगदान पुर्‍याउँछ? (५ अंक)
२. सरकारी कर्मचारीको कार्यप्रेरणा बढाउन के-कस्ता उपाय अपनाउनुपर्छ? (१० अंक)
Previous सरकारी पत्राचार, टिप्पणी लेखन र निर्णय प्रक्रिया Next संगठनात्मक द्वन्द्व, टोली कार्य र परिवर्तन व्यवस्थापन
Prev Post

कार्यालय व्यवस्थापन र सूचना.

Next Post

समसामयिक शासन र प्रशासन.

img img
© Losewaonline.com, 2026
  • Privacy Policy
  • Terms of Use
  • Disclaimer
  • Editorial Policy
  • Cookie Policy